सिन्धुलीमा वाह्रै महिना जुनार पाइन थाल्यो

 मिनकुमार दाहाल/जेठ ८ 

सिन्धुलीको रतनचुरा गाविसको खनियाँ खर्कमा वाह्रै महिना ताज जुनार पाउन थालिएको छ । विजय छापका जुनार कृषक विष्णुवहादुर श्रेष्ठले वनाएको सेलार स्टोरमा कुनै पनि नयाँ प्रविधी र रासायनिक सामाग्रीको प्रयोग गरेको पाइनदैन् । तिस वर्ष लगाएर गरेको अनुसन्धान पछि  वनाएको सेलार स्टोरमा वाह्रै महिना जुनार राख्न सफल भए पछि जुनार कृषक श्रेष्ठ दङ्ग परेका छन् ।  भिरालो जमिन खोपेर इट्टा प्रयोग गरी जस्ता लगाएर वनाएको सेलार स्टोर घर भित्र सामान्य तरिकाले तरकारी विक्री गर्ने क्रेडमा पत्रिकाले जुनार वेरेर राखेका छन् ।

 जुनार लाई आवश्यक पर्ने चिस्यानका लागी सेलार स्टोर भित्रै पानी वग्ने कुलेसोवाट पानी वगाएर चिस्यान दिने गरेका छन् श्रेष्ठले ।   सेलार स्टोरको लागी जुनार कृषक श्रेष्ठले खासै नयाँ प्रविधी प्रयोग गरेको देखी दैन । मात्रै जुनारलाई आवश्यक पर्ने तातो चिसोको तापक्रम मिलाएर उनले सेलार स्टोरमा उले राखेका छन् ।

 जुनारलाई प्रतिकुल मौसममा पनि राख्न सकिने जुनार कूषक श्रेष्ठ वताउनुहुन्छ । मैले गरेको अनुसन्धान सफल भएको छ मंसिर महिनामा वोटवाट टिपेको जुनार अशोज सम्म वजारमा दिन सक्छु श्रेष्ठ । कोल्ड स्टोरमा राखेको जुनार एक दिन पछि कुहिन्छ । सेलार स्टोरमा राखेको जुनार स्टोरवाट वाहीर एक हप्ता राखेपछि कुहिदैन श्रेष्ठको तर्क छ । 

तिस वर्षको अनुसन्धानमा जुनारको दानाले सास फेर्ने देखी न्यायो पार्ने तरिका सम्म पत्ता लगाएको छु मेरो जिवनको पहिलो अनुभव सफल भएकोमा खुसी छन् । सिन्धुलीमा जुनारको पिता भनेर सवैले श्रेष्ठलाई चिन्ने गरेका छन् । उनैले सिन्धुलीमा जुनार खेतीको सुरु गर्नुभएको हो । उहाँले वनाएको सिन्धुली जिल्लाकै एक मात्र सेलार स्टोरमा २ लाख जुनारका दाना अट्ने क्षमता रहेको छन । आफ्नै वगैचामा गत वर्ष फलेको करिव दुइ ट्रक जुनार सेलार स्टोरमा राखेको थिए । जेठमा पनि मंसीरकै जस्तो झरीलो पन भएको जुनार सेलार भित्र छ । अहिले सम्म सेलारमा  राखेको एक दानमा पनि जुनार नकुहिएकोले सेलार स्टोर वनाउन सफल भएको दावी छ उहाँको । सिन्धुलीको रतनचुरा गाविसका जुनार कृषक श्रेष्ठले २०२८ साल देखीको निरन्तर प्रयासवाट आफ्नै जग्गामा सेलार स्टोर वनाउ सफल भएका हुन । जमिनमा सुरुङ्ग घर वनाएर जुनार लाई आवश्यक पर्ने तापक्रम सेलार स्टोर राख्न सफल भए पछि जुनार वाह्रै महिना पाउन सम्भव भएको हो ।

जेठ महिनाको गर्मीमा रतनचुराको खनियाँखर्कमा एक सय रुपयाँ किलो जुनार किन्न पान्छ । विक्रीको कुनै समस्या छैन् जुनार पुर् याउनै गाह्रो भैसक्यो उनी भन्छन् । अव सेलार स्टोरमा चार हजार दाना जुनार वाँकी होला श्रेष्ठ उनले भने ।  काठमाडौवाट खनियाँखर्क हुदै पुर्व जाने यात्रुहरुले जुनार खोजि खोजी लिएर जाने गरेका छन् उनले भने । सिजनमा विक्री हुन गाह्रो भएको जुनार अहिले पुर् याउन गाह्रो भएको उनी वताउ छन् । यहाँ जुनारको सिजन मंसीर देखी माघ सम्म जुनार विक्री हुँदैन थियो । आफैले जुनार राख्ने सेलार स्टोर वनाए अव जुनार विक्रीको समस्या भएन श्रेष्ठले वताउनुभयो ।